verven met schors

Er is heel wat gesnoeid tijdens deze winter. Nu heb ik weleens met schors geverfd maar veel aandacht had dat niet gekregen. Vroeger heb ik veel wol geverfd maar nu wil ik dit vooral uitzoeken voor katoen en zijde. Tijd dus om de verfketel klaar te zetten en wat uit te proberen.
Ik ben begonnen met de schors van groene Cornus en de gewone esdoorn. Die Cornus moet regelmatig gesnoeid worden dus daar had ik voldoende takken van. De esdoorn is als zaailing hier gaan groeien en moest eigenlijk weg.
Met een scherp mes ben ik de takken gaan pellen.

En dan wordt het verfbad klaargemaakt. Wat we hier doen is eigenlijk het extraheren van de verfstof die in de schors zit. In schors zit veel tannine en dit is een stof die het verfproces bevordert.
Ik heb mijn 2 verfpotten met de schors eerst een dag laten weken. In elk van die potten zit 100gr schors. Ik ga telkens 50gr stof verven en dat betekent dus dat ik met een concentratie van 200% werk. In de 1ste pot zit de schors van Cornus en de 2de pot is gevuld met esdoorn.

En dan begint het koken om al die kleurstof vrij te maken. Dat doen we door de pot met schors te verwarmen. Als je werkt met schors kan je goed verwarmen. Ik heb dat gedaan tot het kookpunt en dan heb ik mijn beide vloeistoffen zachtjes laten sudderen gedurende 1 uur. Dan heb ik mijn potten een dag laten afkoelen. Dat geeft het resultaat in de potten 1. Na die dag heb ik de vloeistoffen nogmaals verwarmt en dat is resultaat 2. Opnieuw 1 dag laten staan en opwarmen. Na een dag afkoelen heb je resultaat 3.
Je merkt het misschien niet zo goed op de foto’s maar zachtjes aan neemt de concentratie van de verfstoffen toe in het bad.

Ondertussen kan je de stof gaan beitsen. Door dit proces wordt het makkelijker om de kleurstoffen op te nemen en ook de kleurvastheid stijgt.
Het is de 1ste keer dat ik werk met Aluminium lactaat. Dit is een nieuw product dat op de markt is. Het zou meer milieuvriendelijk zijn dan bv aluin. Het is een bijproduct van de suiker- en zetmeelproductie. Het werkt prima voor stof op basis van cellulose zoals katoen en linnen. Ook voor zijde werkt het goed.
Voor ik met het eigenlijk beitsen begin heb ik eerst mijn stof een paar uur geweekt in warm water. Dit is belangrijk als je probeert heel gelijkmatig te verven. Ik ga telkens een goeie 50gram van een oud laken en wat reepjes zijde verven.

Je hebt 5% Al lactaat nodig voor het beitsen. ik wil telkens 50gr droge stof verven in mijn 2 verfpotten. Ik moet dus 100gr droge stof beitsen. Dat betekent dat ik 5gr Al lactaat nodig heb.

Als laatste wordt de stof nog een half uur in een oplossing van krijt of graan zemelen geweekt. Ik heb gewerkt met haverzemelen. Ook hier werk je met 5% van de droge stof. De bedoeling is dat de pH naar meer alkalisch gaat. Je kan dit zien omdat de kleur naar het blauwe gaat bij het gebruik van pH-papiertjes.
In een emmer heb ik water gedaan, hierin mijn zemelen-oplossing gegoten en dan weer voorzichtig alle stof ondergedompeld.
Als dit voorbij is wordt de stof goed uitgespoeld.

En nu kan er geverfd worden. Ik heb er voor gekozen om de schors in de verfpot te laten. Je kan ook je oplossing afgieten en met een “zuiver” verfbad beginnen. De stof gaat dan in de 2 verschillende verfbaden. Een schorsbad kan stevig verwarmd worden en ik heb de temperatuur dan ook laten oplopen tot 100 graden. Dan wordt het vuur stiller gezet zodat de oplossing heel zachtjes een klein uur kan sudderen.
Heel veel roeren is hier zeker nodig als je een gelijkmatig gekleurde stof wil bekomen.
Na het verven laat ik het verfbad met de stof erin een ganse nacht staan.
En dan wordt het spannend. De stof komt uit het bad en ik heb die dan 2 keer in water gespoeld. Dan kan de stof in de schaduw drogen. Pas na een maand zal ik ze echt wassen.
De 1ste foto’s zijn van het Cornusbad. En dan heb je de esdoorn.

Het restbad blijkt nog heel wat kleurstof te bevatten. Deze keer heb ik de schors uit het bad gehaald. Her verven gebeurt op de zelfde manier. De stof wordt goed nat in het bad gedaan en gedurende een klein uurtje verwarmd. De stof blijft een nacht afkoelen in het verfbad.
Ik heb dit ook nog een 2de keer gedaan. Ook hier was de stof vooraf gebeitst.
Zo krijg ik 3 tinten van elke kleur.

Graag wil ik nog een paar opmerkingen geven in verband met het verven.
– Het restbad van het Aluminium lactaat kan je bewaren en later nog eens gebruiken. Je moet dan 50% lactaat bijvoegen.
– Bij de 1ste foto zie je het resultaat van niet voldoende roeren. Dit roeren moet wel zachtjes gebeuren zodat er geen luchtbellen in de oplossing komen. Voor deze proeflapjes vind ik het helemaal geen probleem. Ook voor de stof die ik later wil printen zijn die vlekken prima.
– In een van de potten roerde ik met een met geĆ«mailleerde lepel. Daar zaten echter roestvlekken op. Dit is de oorzaak van de zwarte vlekken op de stof
– De kleurvastheid moet ik nog ondervinden.

En dit is het resultaat van de verschillende verfbaden.

Leave a Reply